Thursday, January 22, 2026

ජීවිතේ දුක්බරම කවිය ලියා නික්ම ගිය ඇය

ඇය තම පළමු කවිය පළ කරනු ලැබුවේ වයස අවුරුදු අටේ දී ය. වයස තිහේ දී ඇය තම "The Bell Jar" නවකතාව පළ කළේ ව්‍යාජ නාමයක් යටතේ ය. එය තමාගේම ජීවිතයේ බිඳ වැටීම මුල් කරගනිමින් මානසික ව්‍යාකූලතාවන් ගැන ලියවුණු ප්‍රබල නවකතාවකි. ඉන් මාසයකට පසුව ඇය ජීවිතයෙන් සමුගෙන ගියේ වයස අවුරුදු තුනක දරුවන් දෙදෙනෙකු මෙලොව ඉතිරි කර තබා ය. සිල්වියා ප්ලැත් ඇගේ නම යි. ඇගේ ජීවිතයත් ඇගේ කවියත් අතර බැඳීම එකිනෙකින් වෙන් කළ නොහැකියි.

1932 ඔක්තෝබර් 27 දින මැසචුසෙට්ස් ප්‍රාන්තයේ බොස්ටන් නුවර උපත ලද සිල්වියා කුඩා කළ සිටම හැකියාවන් ගෙන් පිරුණු දැරියක වූවා ය. ඇගේ පළමු කවිය ඇයට වයස 8 ක් වෙද්දී 1941 බොස්ටන් හෙරල්ඩ් පුවත්පතේ පළවිය. ඒ වසරේ දී ම ඇගේ පියා වූ ඔටෝ ප්ලැත් මියගියේ දියවැඩියා රෝගයෙනි. පියා ගේ මරණය සිල්වියාව ඇතුළාන්තයෙන් බිඳ දැමූ අතර එය ඈ තුළ ඉතිරි කළේ කිසිදා සුව නොවෙන වේදනාත්මක තුවාල කැළල කි. පසුකාලීනව ඇගේ කවි තුළින් ද, ලිවීම් සහ ප්‍රබන්ධමය රචනා තුළින්ද මේ රිදුම වරින් වර මතු විය. "මං ආයෙ කවදාකවත් දෙවියන් එක්ක කතා කරන්නෙ නෑ" පියා ගෙ මරණින් පසුව සිල්වියා එසේ කියා ඇත.


ඇගේ ළමා වයසේදී සහ යෞවනයේ දී සිල්වියා යනු දීප්තිමත් දැරියක වූවාය. ඇය නැගී එන ලේඛිකාවක්, දක්ෂ ශිෂ්‍යාවක් සහ ප්‍රසිද්ධ ගැහැනු ලමයෙකු විය. නමුත් මේ සියලු ජයග්‍රහණ පිටුපසින් වූයේ මානසික පීඩාවකි, භාවමය ව්‍යාකූලත්වයකි. 1953 අගෝස්තුවේ ඇයට වයස 20 දී නිව්යෝක් නුවර Mademoiselle සඟරාවේ ආරාධිත කතෘ ධූරය දරමින් සිටිද්දී සිල්වියා තදබල මානසික කඩාවැටීමකට මුහුණ දුන්නාය. නිදිපෙති අධිමාත්‍රාවක් ගෙන නිවසේ බිම් මහලේ සැඟවී සිට ජීවිතය නැති කර ගැනීමට ඇය උත්සාහ කළා ය. දවස් තුනකට පසුව ඇයව සොයා ගනු ලැබූ අතර electroconvulsive therapy (ECT) නම් ප්‍රතිකාර වලින් ද මනෝචිකිත්සක ප්‍රතිකාර වලින් ද පසුව නැවතත් ඈ උගනිමින් සිටි ස්මිත් විද්‍යාලයට යෑමට ඇයට හැකියාව ලැබුණ අතර එහිදී ඇය විශේෂ ගෞරව සහිතව උපාධියක් හිමි කර ගත්තා ය. මේ බිඳ වැටීමත්, දිවි නසා ගැනීමේ උත්සාහයත්, රෝහල්ගත කිරීමත් පසුකාලීනව ඇගේ "The Bell Jar" නවකතාවට පසුබිම් විය. 


1956 දී, ඇයට ලැබුණ ශිෂ්‍යත්වයකට අනුව ඉගෙනුම ලබමින් සිටි කේම්බ්‍රිජ් සරසවියේ දී ඇයට මුණගැසුණු ටෙඩ් හියුස් නම් බ්‍රිතාන්‍ය ජාතික කවියෙකු සමග සිල්වියා විවාහපත් වූවාය. දෙදෙනාම මහත් අපේක්ෂා සහගත කවියන් වූ අතර ඔවුන්ගේ සම්බන්ධතාව උණුහුම් ආශාවන්ගෙන් පිරුණු, ස්ථිර බවකින් තොර එකක් විය. ඔවුන් ෆ්‍රීඩා සහ නිකලස් නමින් දරුවන් දෙදෙනෙකු ලැබූහ. 1961 ඇයගේ උපදින්නට සිටි දරුවෙකු ගබ්සාවට ලක් වූයේ ය. මේ විවාහය ප්‍රශ්නකාරී එකක් විය. ටෙඩ් තවත් කාන්තාවක් හා සම්බන්ධතාවක් පවත්වන බව සොයාගත් සිල්වියා 1962 දී ඔහුගෙන් දික්කසාද වූවාය. මේ සිද්ධි ඇයව තවදුරටත් බිඳ දැමීය.


ටෙඩ් ගෙන් වෙන් වී, දරු දෙදෙනෙකුත් තනිවම බලා කියා ගනිමින් සිල්වියා ඇතුළත් වූයේ ඇගේ නිර්මාණ ජීවිතයේ උච්චතම අවධියකටයි. ඇගේ නම ලොව පුරා ප්‍රකට කරවන්නට හේතු කාරක වුණු කවි බොහෝමයක් ඈ රචනා කළේ ඉන්පසුවය එළඹුණු ඔක්තෝබර්, ජනවාරි කාල සීමාව අතරයි.


මේ කවි ස්වයං පාපොච්චාරණාත්මක, ආවේගශීළී, නොදැමුණු ප්‍රකාශණ වුණු අතර සමකාලීන කවිය තුළ තිබුණු අන් කිසිවෙකුට වඩා දීප්තිමත් විය. 1963 දී ඇගේ "The Bell Jar" නවකතාව ලන්ඩනයේ දී Victoria Lucas නම් ව්‍යාජ නාමය යටතේ ප්‍රකාශයට පත් විය. සිල්වියා ව්‍යාජ නාමයක් භාවිත කළේ මේ නවකතාව 1953 බිඳ වැටීම, සියදිවි නසා ගැනීමේ උත්සාහයන් සහ මනෝ චිකිත්සක ප්‍රතිකාරයන් මුල්කරගෙන ලියවුණු එක්තරා ආකාරයක ඇගේම චරිතාපදානයකට සම වුණු බැවිනි.


නවකතාවට මුල් වන්නේ Esther Greenwood නම් තරුණියකි. ඇය බොහෝ දක්ෂතාවලින් පිරුණු, බොහෝ සාර්ථකත්වයන් අත්පත් කරගත්ත දැරියක වුවද 1950 ගණන් වල ගැහැනුන් කෙරෙහි පැනවී තිබූ සුවසක් ජීවන අරමුණු අතරේ විෂාදය සහ උමතුබව කරා ඇද වැටෙන චරිතයකි. එය මානසික රෝගී තත්වයන් ද, අනන්‍යතා අර්බුදයද සහ සමාජයෙන් නියමවී තිබූ ස්ත්‍රීපුරුෂ භූමිකාවන්ගේ පීඩනයක නිරූපණය කරයි. 


1963 පෙබරවාරි 11 වනදා, "The Bell Jar" කෘතිය පළ කර මාසයකට පසුව, සිල්වියා ඇගේ ලන්ඩන් තට්ටු නිවසේ දී සියදිවි නසාගත්තා ය. ඇය කුස්සියේ දොර වසා, ගෑස් උදුන ඇර එය තුළට තම හිස ඇතුළුකර ගත්තා ය. ඇගේ දරුවන් දෙදෙනා වුණු ෆ්‍රීඩා සහ නිකලස් යාබද කාමරයේ නිදමින් වුන් අතර එම කාමරයට ගෑස් ඇතුළු නොවන පරිදි හොඳින් වසා ආවරණය කර තිබුණි. ඇය සමුගන්නට පෙර ඔවුන්ගේ ඇඳ අසලින්ම පාන් සහ කිරි සූදානම් කර තබා තිබුණා ය. ඒ ඔවුන් අවදි වුණු පසු කුසගිනි නිවාගන්නට ය.


මියයන විට සිල්වියා ප්ලැත් 30 හැවිරිදි ව සිටියා ය. "The Bell Jar" ඇගේ සැබෑ නමින් 1971 ඇමරිකාවේදී නැවත පළ විය. ටෙඩ් හියුස් විසින් සංස්කරණය කරන ලද  "Ariel" නම් ඇගේ කාව්‍ය සංග්‍රහය 1965 දී ප්‍රකාශ වුණි. 1982 දී සිල්වියා මරණින් පසුව පුලිට්සර් ත්‍යාගය දිනා ගත් ප්‍රථම තැනැත්තිය බවට පත්වූවා ය.


සිල්වියා ප්ලැත් ගේ උරුමය සංකීර්ණ එකකි. ඇගේ කවි, විශේශයෙන් පසුකාලීනව ලියවුණු කාව්‍ය, ඉංග්‍රීසි භාෂාවෙන් ලියවුණු විශිෂ්ටතම කවි අතර සැලකෙයි. ඒවා පුද්ගලික සංවේදනාවන් සෘජුවම කලාව බවට පත්කළ "පාපොච්චාරණාත්මක" ආකාරයෙන් ලියවුණු මුල්ම නිර්මාණ වෙයි. "The Bell Jar" ස්ත්‍රිවාදී සාහිත්‍යයේ සම්භාව්‍ය කෘතිය කි. එය විෂාදය ද මානසික රෝගීබවද ගැන ලියවුණු අවංකම ප්‍රතිනිර්මාණය කි. නමුත් ඇගේ ජීවිතයත් මරණයත් උත්කර්ෂයට නැංවෙනුයේ එහි සත්‍ය යටපත් කරවමිනි. ඇය මානසික රෝග වලින් පීඩා වින්දේ ඒවා සඳහා ප්‍රතිකාර ප්‍රමාණවත් තරම් නොතිබුණු යුගයක ය. ඇගේ සැමියා ඇයට ද්‍රෝහි විය. ඇයට දරු දෙදෙනෙකු සමග තනිවන්නට සිදුවිය. බොහෝවිට ඇගේ මරණය කලාත්මක ප්‍රාණ පරිත්‍යාගයක් ලෙස වර්ණනා කෙරෙන නමුත්  සත්‍ය එය නොවෙයි. එය විශිෂ්ට ලේඛිකාවක් සහ මවක් ලෙස මානසික රෝගී බව සමග කළ නිරන්තර සටනින් පරාජය වීමකි. එය ඇත්තටම ඛේදවාචකයකි. 


Translated from - English Literature: A Community's Post




No comments:

Post a Comment